1. Antibiyotiksiz dönemin başlamasıyla birlikte, probiyotikler gibi ısıya duyarlı maddeler pelet yemlere giderek daha fazla eklenmektedir. Sonuç olarak, yem üretim sürecinde sıcaklık da pelet yemlerin kalitesi üzerinde çok önemli bir etkiye sahip olacaktır. Pelet yem üretiminde sıcaklık çok yüksek olursa, probiyotikler gibi ısıya duyarlı maddeler ölür. Sıcaklık çok düşük olursa, pelet yemdeki bakteri maddeleri tamamen sterilize edilemez ve bu da pelet yem üretiminin kalitesinin düşük olmasına yol açar. Bu nedenle, sıcaklığın test üzerindeki etkisini önlemek amacıyla, bu deneyde, düşük sıcaklık koşullarında pelet yem işleme kalitesi üzerindeki temperleme sıcaklığı ve kalıp delik en boy oranının etkisi incelenerek, hammaddeler olgunlaştıktan sonra ilgili koşullar altında pelet yem üretiminin tam dolu olup olmadığı ve partikül kalite test standartlarını karşılayıp karşılamadığı araştırılmaktadır. Bu deneyin temel amacı, hayvancılık pelet yemi üretimi için belirli teorik kılavuzlar sağlamaktır.
2.1 Deneysel diyetin ve pelet yem hammaddelerinin ana bileşenleri şunlardır: mısır, balık unu, tuz, metiyonin, treonin vb. Mısır 11,0 mm ince parçacıklara ezilmeli, ardından hammaddeler besin gereksinimlerine göre oranlanmalı ve olgunlaştırılmalıdır. Soğuduktan sonra, probiyotikler gibi ısıya duyarlı maddeler eklenmeli ve son olarak parçacıklara dönüştürülmelidir. Şartlandırılmış yem peletlerinin sıcaklıkları genellikle 60, 50, 40 ve 30°C'dir ve kalıp deliklerinin uzunluğu ve çapı genellikle 7:1, 6:2 ve 10:1'dir ve test materyallerine göre 300 mg/kg probiyotik madde eklenir. Ayrıca, probiyotiklerin aktivitesini korumak için pelet yemin sıcaklığının da ayarlanması gerekir. Ek olarak, pelet yemin besin elementlerinin ulusal yem gereksinimlerini karşılayabilmesini sağlamak için her kilogram pelet yeme bazı vitaminler eklenmelidir.
2.2 Örnekleme ve örnek toplama
Üretilen pelet yeminin nitelikli olduğundan emin olmak için, pelet yem üretildikten sonra rastgele seçilen peletlerden kalite kontrolü yapılması gerekmektedir.
2.3 Kalite kontrol standartları ve yöntemleri
2.3.1 Nişastanın jelatinleşme derecesi
Pelet yem numunelerindeki nişastanın jelatinleşme derecesini test ederken, personel bunu tespit etmek için amilaz kullanabilir. Nişastaya amilaz eklenir ve amilaz ile nişasta arasındaki kimyasal reaksiyon hesaplanır. Son olarak, iyot çözeltisi eklenir ve kimyasal reaksiyon sonucunun renk yoğunluğunu gözlemleyerek nişastanın jelatinleşme derecesi değerlendirilir.
2.3.2 Yem peletlerinin sertliği
Pelet yeminin kalitesini test etmek için sertliğinin de test edilmesi gerekir. Pelet yeminin sertlik standardı ilgili bilgilere dayanmalıdır.
2.3.3 Pelet yeminin tolerans indeksi
Pelet yemi döner kutuya koyun ve 20 dakika boyunca dakikada 50 devir hızla döndürün. Durduktan sonra pelet yemi çıkarın ve kalan pelet yeminin kütlesini tartın ve metreküp cinsinden ifade edin.
3. test sonuçları
3.1 Yem kalitesi, sıcaklık ve delik çapı oranının pelet yeminin kalitesi ve sertliği üzerindeki etkisi. Bu deney, esas olarak düşük sıcaklık koşullarında pelet yem kalitesinin değişim modelini incelemektedir. Ana hammaddeler arasında mısır, soya küspesi vb. yer almaktadır; bunlar işlenip olgunlaştırıldıktan sonra düşük sıcaklıklarda granüle edilmektedir. Pelet yem kalitesinin sadece hammadde oranından değil, aynı zamanda işleme makinesinin kalıp deliğinin çapından da etkilendiği bulunmuştur. Pelet yem üretim sıcaklığı ne kadar yüksekse, makinenin membran deliğinin çap ve uzunluk oranı o kadar büyük olur ve üretilen pelet yemin sertliği o kadar yüksek olur; ancak bu durum yemdeki probiyotiklerin aktivitesini etkiler ve pelet yem üretiminde tüketilen enerji de buna bağlı olarak artar. Test sonuçları, üretilen pelet yemin kalitesinin standartlara ulaşmasını sağlamak için bu tür üretim koşullarında üretilmesi gerektiğini göstermektedir.
3.2 Pelet yemindeki nişastanın jelatinleşme derecesi üzerinde mekanik şartlandırma sıcaklığı ve kalıp deliği çapının etkisi. Bir dizi deneysel çalışma sonucunda, mekanik şartlandırma sıcaklığının ve kalıp deliği çapının pelet yemindeki nişastanın jelatinleşme derecesi üzerinde çok önemli bir etkiye sahip olduğu bulunmuştur. Aynı sıcaklık koşullarında, kalıp deliği çapı ne kadar küçükse, pelet yemindeki nişastanın jelatinleşme derecesi üzerindeki etkisi de o kadar büyük olur.
3.3 Tavlama sıcaklığının ve kalıp deliği çapı/uzunluk oranının granüllerdeki probiyotiklerin tutulma derecesine etkisi. Bir dizi deneyden sonra, probiyotiklerin aktivitesinin sıcaklıktan büyük ölçüde etkilendiği bulundu. Pelet yem üretiminde sıcaklık çok yüksek olursa, probiyotiklerin aktivitesini doğrudan azaltacaktır. Bu nedenle, pelet yem üretim sürecinde probiyotiklerin tutulmasını ve pelet yemin kalite test standartlarını sağlamak için, pelet yemin düşük sıcaklık koşullarında üretilmesi gereklidir.
4. Sonuç
Bu test sayesinde, pelet yeminin kalitesi, sertliği ve probiyotik sayısı sadece üretim sıcaklığından değil, aynı zamanda kalıp deliğinin çapından da etkilendiği bulunmuştur. Bir dizi çalışma sonucunda, düşük sıcaklık koşullarında pelet yem üretiminde olgun ham maddelerin kullanılmasının pelet yeminin kalitesini ve sertliğini artırmaya elverişli olduğu; aynı sıcaklık koşullarında ise kalıp deliği çapı oranının ne kadar yüksek olursa pelet üretiminin o kadar iyi olduğu tespit edilmiştir. Besleme işleminde tüketilen enerji de daha yüksektir. Deneyler sonucunda, en yüksek kalitede pelet yem üretmek için 65°C sıcaklıkta 6:1 kalıp deliği çapı oranına sahip ekipman kullanmanın en uygun çözüm olduğu bulunmuştur.
Yayın tarihi: 10 Ocak 2024
